Кога станува збор за регионална соработка, вниманието обично го привлекуваат свечените средби и декларации. Сепак, врз секојдневието на граѓаните многу посилно влијаат помалку видливите чекори: признавањето квалификации, побрзите гранични процедури и полесниот пристап до пазарите на соседите.
Логиката зад овие мерки е економска. Балканските пазари поединечно се мали, а бизнисите растат кога можат да продаваат и вработуваат во поширок простор без административни пречки.
Интеграција одоздола
Аналитичарите на регионалната економија честопати посочуваат дека трговијата меѓу балканските соседи е под потенцијалот што го сугерираат близината и културната поврзаност. Секоја отстранета бариера — од чекањето на граница до непризнаен сертификат — делува како мало намалување на данокот врз таа размена.
Ваквата „интеграција одоздола“ има уште една предност: помалку зависи од политичките осцилации. Договорите за технички стандарди и заемно признавање опстојуваат и во периоди кога официјалните односи се заладени.
Затоа мерилото за успех на регионалната соработка не се фотографиите од конференции, туку едноставни животни прашања: колку трае преминувањето на границата и дали дипломата важи и кај соседот.
